Terugmelddecoder BMD16N-SD

De detectie en het terugmelden van treinen aan de centrale wordt op de Hasenwald modelbaan verzorgd door de BMD16N-SD modules. De printplaten van deze zelfbouw modules zijn te koop op de website van Huub Maaskant. Ik heb een tiental prints aangeschaft en bij Reichelt de componenten gekocht. Vervolgens is het een kwestie van alle componenten netjes volgens de duidelijke gebruiksaanwijzing op de juiste plek solderen. Het blijken zeer betrouwbare decoders te zijn voor een schappelijke prijs.

Onderstaand een aantal kenmerken van de BMD16N-SD. Voor uitgebreide info kan je de website van Huub Maaskant bezoeken.
- Deze modules zijn speciaal ontwikkeld voor het 2-rail systeem;
- Geschikt voor schaal Z tot en met schaal 0;
- Elke decoder heeft 16 aansluitingen;
- Ze zijn koppelbaar;
- Compatible met de s88-N standaard en andere s88-N apparatuur.

Dit is de voor-en achterzijde van de kale printplaat. Rechts de benodigde componenten en aantallen PER PRINTPLAAT die ik bij Reichelt heb besteld.

Er is in de tussentijd al heel wat rails gelegd. Denk daarbij aan het schaduwstation, de helix en station Hbf Hedelheim. Alle railsecties (minimaal één, maar meestal 3 per blok) moeten aangesloten worden op de terugmeldmodules. Dat levert al snel een kluwen draden op die in goede banen geleid moet worden.

Het is raadzaam eenduidige kleuren te gebruiken.

• Rood: Van de plus railstaaf naar de terugmelder;
• Oranje: Van de plus railstaaf van wissel(straten) naar terugmelder;
• Grijs: van de min-railstaaf naar de min aansluiting van de booster/trafo. De Hasenwald baan maakt gebruik van het "Common Ground" principe (Uhlenbrock Intellibox II), dus alle grijze min-draden kunnen aan elkaar geknoopt worden;
• Bruin/zwart,beige: Dit zijn de aansluitdraden van de wissels naar de wisseldecoders (waarover in een latere post meer).

Aan de voorzijde ziet het netjes afgemonteerd er zo uit:

Hbf Hedelheim - deel 1 (kurk onderlaag)

Daar waar de helix ophoudt, begint in feite het sporenplan aan de westzijde van Hbf Hedelheim. Eerst de beproefde geluidsisolatie in de vorm van 4mm kurk op het underlayment plakken met behulp van Tesa dubbelzijdige vloerbedekking tape en vervolgens de RocoLine 2.1 rails uitleggen volgens het masterplan.

Van rechts naar links spoor 1 tot en met spoor 6. Tussen spoor 1 en spoor 2 komt  een perron. Ook tussen de sporen 3 en 4 en tussen sporen 5 en 6 komen perrons. In totaal dus drie.

Note 1: Ik zie op de foto wissels met de standaard Roco  elektrische aandrijvingen. Ik heb deze inmiddels zo veel mogelijk vervangen door aandrijvingen van MTB. Deze worden onder de tafel gemonteerd en zijn onzichtbaar. Alleen daar waar het echt niet kan, omdat de wissels net boven de helix liggen bijvoorbeeld, en er geen plaats is voor de ondervloer aandrijvingen van MTB, heb ik wel gebruik gemaakt van de Roco elektrische wisselaandrijvingen.

Note 2: De driegwegwissel heb ik daar neergelegd omdat ik wellicht in de toekomst een draaischijf wil opnemen in het baanplan. Vandaar alvast de mogelijkheid met deze aftakking (die dus nog helemaal niet in het baanplan ontwerp voorkwam).

De helix is af!

Het laatste deel van de helix is klaar. De binnenbocht gaat helemaal tot boven en zal rechtstreeks aangesloten zijn op de westkant van Hbf Hedelheim. Vanuit dit station kunnen treinen rechtstreeks de helix in naar het schaduwstation. Op onderstaande foto is ook de kruiswissel te zien die ten westen van het station ligt. De buitenbocht van deze helix komt dus niet van het schaduwstation af. Want deze is een level lager reeds afgetakt. Onder de foto daarover meer.

Op onderstaande foto zien we de buitenbocht aftakken. Deze gaat via een omweg naar de oostkant van Hbf Hedelheim om via het station via de binnenbocht van de helix weer naar het schaduwstation af te dalen. 

Inkijkje dwars door de helix

Helix: Level 2 van 3

Na een succesvol begin van de helix in december, werd het tijd om de helix een level uit te breiden. Zoals eerder aangegeven zorg ik er ook gelijk voor dat de bedrading klopt. Later kom ik er niet meer zo makkelijk bij...

Helix, de verbinding tussen schaduwstation en het zichtbare deel

De tweesporige helix moet een hoogte overbruggen van 30 cm. Dat is het hoogte verschil tussen de zichtbare baan en het schaduwstation. Om er voor te zorgen dat het stijgingspercentage binnen de perken blijft, had ik al snel besloten dat het stijgende spoor de buitenste baan wordt. Dat scheelt al gelijk iets. Dalen gebeurt dus op het binnenste spoor. Daarnaast wordt de helix een ovaal in plaats van een cirkel. De twee rechte stukken in het ovaal zorgen voor een minder steile klim. Het hellingspercentage komt hiermee op 2,2. Ruim onder het aanbevolen maximum van 3.0.

De rails die ik ervoor ga gebruiken zijn Profirail bochten R3 en R4 van Fleischmann. Hoewel ik besloten heb RocoLine 2.1 te gaan gebruiken voor de gehele baan, kan de helix wel Profirail blijven. Er zitten tenslotte geen wissels in de helix en het ligt ook buiten het zicht, dus geen reden om het te wisselen.

De helix maak ik met 9mm triplex hout. Daarop komt 4mm kurk om het geluid te dempen. De kurk plak ik vast met dubbelzijdige vloerbedekkingstape van Tesa.

De bevestiging (en het afstellen) van de helix gebeurt middels draadeinden van 8mm. Ik heb eerder met 6mm draadeinden getest, maar dat vond ik te fragiel.

Het resultaat is een zeer stevige helix die heel goed in te stellen is. Onderstaand het resultaat van een dagje prutsen, meten en afstellen. De bedrading gelijk netjes aangebracht, later kom ik er moeilijker bij. Een jaar of 10 geleden had ik een baan die aangestuurd werd met Koploper. Ik ben van plan iTrain te gaan gebruiken. Hoewel iTrain kan volstaan met slechts één terugmelder per blok, werk ik eigenwijs  met 3 terugmelders per blok, één terugmelder bij binnenkomst van het blok, één voor het middengedeelte en één aan het eind van het blok (stopmelder). Op deze manier verzeker ik mijzelf dat ik altijd nog op de klassieke manier kan rijden, mocht ik ooit van besturingssoftware wisselen.

Eerste rails wordt gelegd!

Tijd om de eerste rails uit te gaan leggen. Als onderbed gebruik ik kurk van 4mm dik. De kurk plak ik vast aan de tafel met dubbelzijdige vloerbedekking tape van Tesa. Komt nooit meer los, alleen als je dat heel graag zou willen... Op deze manier wordt het geluid van de treinen niet doorgegeven aan de houten tafel.

De rails (hier nog Fleischmann Profirail, maar zoals in een eerdere post aangegeven vrij snel vervangen door RocoLine 2.1 rails) fixeer ik met een lijmpistool. Ik zorg ervoor dat de lijm alleen de rails en de kurk raakt en niet per ongeluk contact maakt met de houten tafel, want dat zou voor een geluid overdraagbare brug zorgen.

De tafel is gemaakt van 18mm underlayment. Het hout van de poten zijn 50x50mm. Zoals gezegd, krap één week later besloot ik met RocoLine 2.1 rails te gaan werken, maar de manier van werken en de layout zijn hetzelfde gebleven.

Modelbaan Hasenwald

Na een hobby-stop van 9 jaar ben ik, op aandringen van mijn oudste zoon, begonnen aan een nieuwe modelspoorbaan. Een deel van de zolder gaan we benutten om een mooie baan in L-vorm te realiseren.

De volgende uitgangspunten zijn op papier gezet:

1. De beschikbare ruimte is 465 x 480 cm, op 1 meter hoogte.

2. De baan wordt in schaal H0. Van mijn vorige hobby periode, die liep van 2004-2010 heb ik nog veel H0 materieel bewaard. Vooral veel Fleischmann materieel uit tijdperk III, IV en V. Ook had ik veel materieel en speciale uitgaven uit tijdperk I, maar dat heb ik allemaal verkocht in de periode 2009-2010. Overigens heb ik serieus overwogen om de nieuwe baan in schaal TT te realiseren. Maar na een kort onderzoek naar verkrijgbaarheid en kwaliteit, toch besloten om bij schaal H0 te blijven. Ook het kunnen prutsen met techniek, LED verlichting, ombouwen van materieel naar digitaal, etc, heeft mij doen besluiten dat H0 de juiste schaal is voor mij.

3. De baan zal tijdperk IV gaan uitstralen. Maar er zal zeker materieel uit Tijdperk III en tijdperk V op de baan gaan rijden. Net naar gelang mijn stemming :-) Sterker nog, mijn zoon is groot fan van materieel uit Tijdperk II... Inmiddels hebben we al verschillende personen- en goederentreinen uit dit  mooie epoche aan de verzameling toegevoegd, dus ook dit materieel zal zeker zijn opwachting op de baan gaan maken.

4. De naam van de baan wordt Hasenwald. Hasenwald is een gehucht ergens in de Duitse heuvels met een stationnetje met 2 kopsporen en ook nog 2 of 3 sporen voor industrie, met name hout en kolen. Mijn wens is loks te kunnen laten omlopen op dit industriegedeelte. Dan is er ook nog Hbf Hedelheim, een regionaal station met 5 of 6 doorgaande sporen. Daar komt van alles langs en daar stopt van alles...

5. Modelbaan Hasenwald krijgt een schaduwstation met minstens 12 sporen die onder de eigenlijke baan is gesitueerd. Het schaduwstation zal vanaf de vloer gerekend op 70 cm hoogte komen., zodat ik er nog onder kan liggen en overal makkelijk bij kan. De eigenlijke baan komt dan op 1 meter hoogte, vanaf de vloer gemeten.

Bovenstaand het ontwerp met links een 2-sporige helix. De binnenbaan is het spoor naar beneden, het buitenste spoor gaar naar boven. Omdat de zolderkamer aan de linker- en rechterzijde schuin dak heeft, heb ik aan de rechterzijde wat ruimte er bij kunnen snoepen.

6. Een ander uitgangspunt was dat er Fleischmann Profirail gebruikt zou worden. Maar tijdens de bouw en het testen van de wisselstraten heb ik besloten dat het Roco Line 2.1 gaat worden. Belangrijkste reden is dat de wissels van Fleischmann te storingsgevoelig blijken te zijn en bovendien is het hartstuk van de  Fleischmann wissels stroomloos. Vooral kleine (rangeer)lokjes met 2 assen die een realistische snelheid rijden staan er regelmatig stil. Naast bovenstaande reden heeft mijn zoon aangegeven dat hij graag de rails zelf wil "schottern" (ballasten), zodat de rail er wat realistischer eruit gaat zien. Dat speelt niet in het schaduwstation, maar later wel op het zichtbare gedeelte.